Κοίτα να δεις τι… μεγαλομανία έπιασε εκείνο το γλυκό, τρυφερό καραφλό αγόρι που το μάθαμε από τις… κληρώσεις και τα μπαλάκια. Ο Τζιάνι Ινφαντίνο αποδείχθηκε σιγανό ποταμάκι τελικά.
Ας πάμε μια δεκαετία πίσω, τότε που στη FIFA ξέσπασε το μεγαλύτερο σκάνδαλο διαφθοράς στην ιστορία της. Το θυμάστε; Ενώ ο Σεπ Μπλάτερ είχε επανεκλεγεί πρόεδρος τον Ιούνιο του 2015, ανακοινώνει λίγα 24ωρα μετά ότι… αποχωρεί, ως «πέτρα του σκανδάλου» και πρώτος ύποπτος στις έρευνες του FBI και του αμερικανικού υπουργείου Δικαιοσύνης. Φαβορί ήταν ο Μισέλ Πλατινί για τη διαδοχή, τότε πρόεδρος της UEFA και η εκλογή του ήταν δεδομένη. Ολα όμως ανατράπηκαν τον Οκτώβριο, όταν ο Πλατινί τέθηκε σε διαθεσιμότητα από τη FIFA για την περίφημη πληρωμή των 2 εκατ. ελβετικών φράγκων που είχε εγκρίνει ο Μπλάτερ προς τον Πλατινί – κι ακολούθησε πολυετής αποκλεισμός τους από κάθε ποδοσφαιρική δραστηριότητα.
Η UEFA έπρεπε μέσα σε ελάχιστες εβδομάδες να βρει νέο υποψήφιο και εκεί εμφανίστηκε ο Τζιάνι Ινφαντίνο, μέχρι τότε γενικός γραμματέας της UEFA και στενός συνεργάτης του Πλατινί Δεν ήταν ιδιαίτερα γνωστός στο ευρύ κοινό, αλλά γνώριζε όσο λίγοι το εσωτερικό της FIFA. Είχε ταξιδέψει σχεδόν σε όλες τις ομοσπονδίες ως εκπρόσωπος της UEFA, μιλούσε έξι γλώσσες και είχε προσωπικές σχέσεις με δεκάδες προέδρους ομοσπονδιών.
Ήταν η ώρα του. Κι ενώ η υποψηφιότητά του αρχικά θεωρήθηκε προσωρινή, μέχρι να δικαιωθεί ο Πλατινί, οι εξελίξεις τον κατέστησαν επίσημο υποψήφιο της UEFA. Ο Ινφαντίνο έκανε προεκλογικό αγώνα τάζοντας, ειδικά σε Αφρική και Ασία, περισσότερες θέσεις στο Μουντιάλ – κάτι που εντέλει έγινε πράξη από φέτος, με τη διεύρυνση από 32 σε 48 χώρες. Έταξε επίσης (ωσάν άλλος… Ανδρέας Μαυρογιαλούρος) και την αύξηση των ενισχύσεων προς τις 209 τότε ομοσπονδίες-μέλη της FIFA μέσω ενός διευρυμένου αναπτυξιακού προγράμματος.
Εντέλει ο Ινφαντίνο εξελέγη πρόεδρος της FIFA τον Φεβρουάριο του 2016. Υποψήφιοι ήταν επίσης ο σεΐχης Σαλμάν μπιν Ιμπραχίμ Αλ Χαλίφα, ο πρίγκιπας Αλί μπιν Αλ Χουσεΐν, ο Ζερόμ Σαμπάν και ο Τόκιο Σεσβάλε. Στον δεύτερο γύρο, κέρδισε με 115 ψήφους έναντι 88 τον Σαλμάν και εξελέγη ο ένατος πρόεδρος της FIFA. Ο Σαλμάν θεώρησε πως οι αφρικάνικες χώρες τον… πούλησαν τότε, και είχε δίκιο.
Δέκα χρόνια μετά, που έφτασε η… ινφαντινική FIFA; Να διοργανώσει το μεγαλύτερο Μουντιάλ όλων των εποχών, τσεπώνοντας μάλιστα και 15 δισεκατομμύρια δολάρια από τα κέρδη (που ξεπέρασαν τα 40!), να έχει βάλει από πέρυσι ανά 4ετία το Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων με 32 ομάδες και, πλέον, να ετοιμάζει να… μετοχοποιήσει πρακτικά το Παγκόσμιο Κύπελλο.
Το ερώτημα είναι ένα και εύλογο: αφού το Μουντιάλ δεν ανήκει στη FIFA, πώς θέλει ο Ινφαντίνο να το πουλήσει;
Με απλά λόγια, τι θέλει να κάνει ο Ινφαντίνο (και έγινε γνωστό από αποκαλύψεις μεγάλων ΜΜΕ): να μεταφέρει τα εμπορικά δικαιώματα του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ανδρών, του Παγκοσμίου Κυπέλλου Γυναικών και του Παγκοσμίου Κυπέλλου Συλλόγων σε μια νέα εταιρεία, ονόματι FIFA Forward Enterprise, με αποτίμηση 17,3 δισεκατομμυρίων ευρώ και στόχο 3,4 δισεκατομμύρια ευρώ ως κέρδη από την πώληση μειοψηφικού ποσοστού.
Πού; Σε επενδυτές που ενδιαφέρονται να μπουν στο νέο σχήμα.
Ωστόσο η FIFA δεν έχει ούτε έχει το θεσμικό, ούτε το ηθικό δικαίωμα να κάνει μια τέτοια κίνηση, διότι δεν είναι μια ιδιωτική εταιρεία που αποφάσισε να αναζητήσει κεφάλαια. Δεν είναι εισηγμένη επιχείρηση, ούτε ανήκει στους μετόχους της. Είναι μια μη κερδοσκοπική ένωση σύμφωνα με το ελβετικό δίκαιο, η οποία δημιουργήθηκε για να διοικεί το παγκόσμιο ποδόσφαιρο εξ ονόματος των 211 ομοσπονδιών-μελών της.
Η διαφορά αυτή δεν είναι θεωρητική: είναι η βάση πάνω στην οποία στηρίζεται ολόκληρη η νομιμοποίηση της FIFA.
Οι ομοσπονδίες δεν της μεταβίβασαν ποτέ την… ιδιοκτησία του ποδοσφαίρου. Της ανέθεσαν τη διοίκηση των διεθνών διοργανώσεων και τη διαχείριση των κοινών συμφερόντων του αθλήματος. Ο διαχειριστής, όμως, δεν γίνεται αυτομάτως ιδιοκτήτης. Και ένας διαχειριστής δεν μπορεί να συμπεριφέρεται σαν να έχει το δικαίωμα να διαθέτει κατά βούληση την οικονομική αξία αυτού που διαχειρίζεται.
Και το γλυκό μας καραφλό αγόρι λοιπόν, εκτός του ότι επιδιώκει μεγαλύτερα έσοδα (όπως ο καθένας, άλλωστε), επιχειρεί να αλλάξει τη φύση του ίδιου του οργανισμού. Μέχρι σήμερα η FIFA υπέγραφε συμβάσεις. Πουλούσε τηλεοπτικά δικαιώματα για έναν κύκλο διοργανώσεων. Υπέγραφε χορηγίες με συγκεκριμένη διάρκεια. Ανέθετε τη φιλοξενία ενός Μουντιάλ σε χώρα / χώρες. Κάθε συμφωνία είχε αρχή, τέλος και ανανέωση.
Η FIFA Forward Enterprise είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Δεν πρόκειται για μια ακόμη εμπορική σύμβαση. Πρόκειται για τη δημιουργία μιας εταιρείας που θα συγκεντρώνει τα σημαντικότερα εμπορικά περιουσιακά στοιχεία της FIFA και θα αποκτήσει εξωτερικούς επενδυτές. Όπερ μεθερμηνευόμενον, ιδιωτικά κεφάλαια θα αποκτήσουν μόνιμο οικονομικό συμφέρον από τη μελλοντική αξία των κορυφαίων διοργανώσεων του παγκόσμιου ποδοσφαίρου.
Και εδώ έρχεται το… τζούισι.
Στη φωτογραφία βλέπετε τους Ντόναλντ Τραμπ, Ιβάνκα Τραμπ και Τζάρεντ Κούσνερ, σύζυγος της Ιβάνκα και γαμπρός του Τραμπ. Ο αδερφός του γαμπρού του Τραμπ, Τζος Κούσνερ, είναι επικεφαλής της Thrive Capital, η οποία... προσφέρθηκε να αναλάβει τη νέα εταιρεία, στην οποία θα μεταφερθούν τα εμπορικά δικαιώματα των κορυφαίων διοργανώσεων της FIFA.
Μα πόσο τυχαίο και συμπτωματικό…
Ο… Μαυρογιαλούρος Τζιάνι λοιπόν θεωρεί πως ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός απέκτησε το δικαίωμα να δημιουργήσει μια εταιρεία, στην οποία ιδιώτες επενδυτές θα αποκτούν μόνιμο οικονομικό συμφέρον πάνω στις κορυφαίες διοργανώσεις του, και μάλιστα με συμφέροντα του προέδρου των ΗΠΑ.
Το πραγματικό ζήτημα είναι ότι ο Ινφαντίνο συμπεριφέρεται σαν να του ανήκει κάτι που ουδέποτε ανήκε ούτε στον ίδιο ούτε στη FIFA.
Ωστόσο το Μουντιάλ δεν είναι ούτε ΝΒΑ ούτε Formula 1. Το ΝΒΑ είναι μια κλειστή επαγγελματική λίγκα που ανήκει στις ομάδες της. Η Formula 1 ανήκει στη Liberty Media, μια εισηγμένη εταιρεία που απέκτησε τα εμπορικά δικαιώματα το 2017. Οι ιδιοκτήτες τους μπορούν να πουλήσουν μετοχές, να εισάγουν νέους επενδυτές ή να αλλάξουν επιχειρηματικό μοντέλο, γιατί πρόκειται για ιδιωτικές επιχειρήσεις.
Η FIFA δεν είναι τίποτα από αυτά: είναι μια διεθνής συνομοσπονδία. Δεν κατέχει εθνικά πρωταθλήματα, δεν κατέχει συλλόγους, δεν κατέχει ποδοσφαιριστές, δεν κατέχει ούτε το ίδιο το παιχνίδι. Κατέχει μόνο το δικαίωμα διοργάνωσης των διοργανώσεών της.
Πιθανότατα πάντως δεν θα προχωρήσει το εν λόγω σχέδιο, ειδικά μετά τη δριμεία αντίδραση της UEFA και του Αλεξάντερ Τσέφεριν με απειλή αποχής από το Μουντιάλ του 2030.
ΥΓ. Η FIFA έβγαλε τον… κ@λ@ της από χρήματα με το φετινό Μουντιάλ. Θα μπορούσε κάλλιστα να συμβάλλει στο δίκαιο αίτημα των χωρών της Λατινικής Αμερικής να συνδιοργανώσουν το Παγκόσμιο Κύπελλο του 2030, ιστορικό καθότι θα συμπληρωθούν τα 100 χρόνια από το πρώτο Μουντιάλ της Ουρουγουάης. Η οποία Ουρουγουάη προσφέρθηκε, μαζί με Αργεντινή και Παραγουάη. Ενημερώνοντας όμως ότι θα ήθελαν τη FIFA να βοηθήσει στο οικονομικό κομμάτι.
Δίκαιο.
Η FIFA όμως ανέθεσε το Μουντιάλ του 2030 σε Ισπανία, Πορτογαλία και Μαρόκο, δίνοντας… ψίχουλα σε Μπουένος Αϊρες, Μοντεβιδέο και Ασουνσιόν: από ένα εναρκτήριο παιχνίδι ομίλου. Ή και ολόκληρο όμιλο, αν οι 48 χώρες γίνουν… 64 (σ.σ. δεν το αποκλείω καθόλου).