Με την διακοπή που υπάρχει για τις εθνικές ομάδες, είναι ευκαιρία να δούμε ένα θέμα που (δυστυχώς) συζητιέται πάρα πολύ τα τελευταία χρόνια στην Ευρωλίγκα. Αυτό δεν είναι άλλο από τις ελεύθερες βολές που εκτελούν οι ομάδες, με τα παράπονα πλέον να έχουν γίνει εβδομαδιαία συνήθεια και τους προπονητές, να μιλάνε ξεκάθαρα στις συνεντεύξεις τύπου για αυτό.
Σε αυτήν την έρευνα θα παρουσιάσουμε τα δεδομένα της φετινής χρονιάς, ενώ θα γίνει και μια αναδρομή στα τελευταία πέντε χρόνια. Βάση της έρευνας μας, δεν θα είναι ο απόλυτος αριθμός των ελευθέρων βολών, καθώς αυτό είναι λάθος, αφού η κάθε ομάδα παίζει σε διαφορετικό ρυθμό. Για αυτόν τον λόγο υπάρχει το λεγόμενο Free Throw Rate, δηλαδή το ποσοστό των ελευθέρων βολών που εκτελεί μια ομάδα ανά εντός πεδιάς σουτ. Για παράδειγμα, αν μια ομάδα κάνει 10 σουτ και εκτελέσει δύο βολές, το FTR είναι 20%. Γενικά, το να έχει μια ομάδα ή ένας παίκτης υψηλό FTR, θεωρείται ικανότητα, όμως στην Ευρώπη και ειδικά στην Ευρωλίγκα, έχει διαφορετικό νόημα πλέον.
Στο παρακάτω γράφημα βλέπουμε τις ομάδες με το υψηλότερο FTR φέτος, μέχρι και την τελευταία αγωνιστική της εβδομάδας που πέρασε.
Βλέπουμε ότι ο Ολυμπιακός και η Ντουμπάι, είναι οι δύο ομάδες με τον υψηλότερο δείκτη βολών στην διοργάνωση, ενώ και ο Αστέρας είχε βρεθεί κάποια στιγμή στην πρώτη θέση, έχοντας πέσει πλέον στην τρίτη. Τελευταίες, είναι η Μπάγερν, η Παρτίζαν και η Χαποέλ Τελ Αβίβ, με αρκετά μικρό ποσοστό βολών, είναι η αλήθεια.
Στο επόμενο γράφημα, βλέπουμε το ποσοστό των ελευθέρων βολών ανά εντός πεδιάς σουτ, που κερδίζουν οι αντίπαλοι των ομάδων.
Όπως φαίνεται ο Ολυμπιακός και η Αρμάνι, είναι οι ομάδες που δίνουν τις λιγότερες βολές στους αντιπάλους τους φέτος. Αντίθετα η Παρί, με τον τρόπο που παίζει στην άμυνα της, δίνει ένα πολύ μεγάλο ποσοστό της τάξεως του 40.33%, ενώ από κοντά είναι και η Παρτίζαν.
Τρόπος παιχνιδιού
Για να έχουμε μια πιο πλήρη εικόνα, του πως κερδίζουν βολές οι ομάδες, καλό είναι να δούμε και πόσο συχνά πάνε μέσα στην ρακέτα, εκεί δηλαδή που υπάρχουν περισσότερες επαφές και άρα περισσότερα φάουλ για βολές. Στο παρακάτω διάγραμμα, βλέπουμε την συσχέτιση των βολών που κερδίζει μια ομάδα, σε σχέση με τον αριθμό των κατοχών της, κοντά στο στεφάνι.
Όσο πιο δεξιά είναι μια ομάδα στο γράφημα, τόσο περισσότερο πάει μέχρι το στεφάνι για τελειώσει φάσεις, ενώ όσο πιο ψηλά, τόσο περισσότερες βολές κερδίζει. Βλέπουμε ότι ο Αστέρας, έχει τις περισσότερες κατοχές κοντά στο στεφάνι και κερδίζει έτσι πολλές βολές, όπως αντίστοιχα και η Ντουμπάι, που έχει ως κύριους εκφραστές μέσα στην ρακέτα τον Πέτρουσεφ και τον Καμπενγκέλε. Ο Ολυμπιακός, η Φενέρ και η Άσβελ, είναι οι ομάδες με τις λιγότερες κατοχές μέσα στο καλάθι, όμως οι ερυθρόλευκοι, είναι πρώτοι σε ποσοστό βολών που κερδίζουν, όπως φαίνεται και στο γράφημα.
Πίεση στην άμυνα
Ένα ακόμα στοιχείο που πρέπει να εξετάσουμε, είναι το πόσο πιέζει μια ομάδα στην άμυνα της. Ένας δείκτης που μπορεί να προσεγγίσει κάτι τέτοιο, είναι το ποσοστό των λαθών που προκαλεί στον αντίπαλο της, ανά 100 κατοχές (tov%). Όσο μεγαλύτερο είναι αυτό το ποσοστό, τόσο μεγαλύτερη πίεση ασκεί η μια ομάδα στην αντίπαλο της και συνεπώς μπορεί να κάνει και περισσότερα φάουλ που οδηγούν στις βολές. Στο παρακάτω γράφημα λοιπόν, βλέπουμε την συσχέτιση του FTR του αντιπάλου σε σχέση με την πίεση που δέχεται.
Όπως βλέπουμε ξεκάθαρα σε αυτό το γράφημα, η Παρί που είναι η νούμερο ένα ομάδα στο να προκαλεί λάθη στον αντίπαλο, είναι και η πρώτη ομάδα σε βολές που σουτάρουν οι αντίπαλοι της, με μεγάλη διαφορά από τον δεύτερο. Όσο πιο δεξιά είναι μια ομάδα σε αυτό το διάγραμμα, τόσα περισσότερα λάθη προκαλεί, άρα πιέζει και περισσότερο. Όσο πιο ψηλά είναι, τόσες περισσότερες βολές δίνει στην αντίπαλο της. Αίσθηση προκαλεί η Ρεάλ, που είναι τελευταία σε λάθη που προκαλεί, μαζί με την Ντουμπάι που όμως δίνει αρκετές βολές.
Η τελευταία πενταετία
Για να υπάρχει ένα συγκριτικό, σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, παρακάτω μπορούμε να δούμε έναν πίνακα με τις τέσσερις πρώτες ομάδες σε FTR τα τελευταία πέντε χρόνια.
Αυτό που μπορεί να παρατηρήσει κάποιος είναι αρχικά οι τρεις πρωτιές του Ολυμπιακού και η μία του Παναθηναϊκού, την σεζόν που πήρε το Ευρωπαϊκό, καθώς και ότι ο τέταρτος της φετινής σεζόν, θα μπορούσε να είναι πρώτος τα προηγούμενα χρόνια, δείγμα και του πόσο περισσότερες βολές σφυρίζονται φέτος. Βέβαια ακόμα βρισκόμαστε σχεδόν στο ένα τρίτο των αγώνων και μπορεί στο φινάλε να πλησιάσουν τα ποσοστά προηγούμενων χρόνων, όμως τα νούμερα του Ολυμπιακού και της Ντουμπάι, είναι τα υψηλότερα της πενταετίας, προς το παρόν.
Αυτά είναι τα στοιχεία για τις βολές στην Ευρωλίγκα και ο καθένας μπορεί να βγάλει τα συμπεράσματα του. Πρέπει να υπάρχει πάντα στο μυαλό, ότι οι βολές που κερδίζει ή υποπίπτει μια ομάδα, δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν αυτούσιες, αλλά πάντα σε ένα συγκεκριμένο πλαίσιο, του πως παίζει η ομάδα σε άμυνα και επίθεση, πόσο πιέζει τον αντίπαλο, πόσο τον φθείρει μέσα στο καλάθι, εκτός αν υπάρχουν εξωγενείς παράγοντες.
