Το φετινό Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ποδοσφαίρου Εθνικών Ομάδων θα διεξαχθεί στης ΗΠΑ, Καναδά και Μεξικό. Πέρυσι πήραμε μια γεύση με το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Συλλόγων όπου διεξήχθη στις ΗΠΑ. Οι αγώνες πραγματοποιήθηκαν μεσημεριανές ώρες (τοπική ώρα) επειδή ο μεγαλύτερος όγκος τηλεθεατών προέρχονταν από την Ευρώπη και την Ασία. Το ίδιο αναμένεται να γίνει και φέτος, κάτι που κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την υγεία των αθλητών αλλά και των θεατών που θα παρευρεθούν στις εξέδρες καθώς μελέτες αναφέρουν ότι δέκα από τα συνολικά δεκαέξι γήπεδα του Παγκοσμίου Κυπέλλου FIFA 2026 βρίσκονται σε πολύ υψηλό κίνδυνο εμφάνισης συνθηκών σοβαρής θερμικής καταπόνησης.
Πρακτικά τι σημαίνει αυτό για την απόδοση των αθλητών;
Λιγότερα τρεξίματα υψηλών εντάσεων, λιγότερα σπρίντ, άρα λιγότερες μεταβάσεις και χαμηλότερος ρυθμός κατά τη διάρκεια του παιχνιδιού κάτι που αναμενόμενα μπορεί να επηρεάσει το θέαμα. Πιθανώς λοιπόν να δούμε και τις ομάδες να στηρίζονται ακόμα περισσότερο στις στατικές φάσεις.
Δεν κινδυνεύει όμως μόνο η απόδοση αλλά και η υγεία των αθλητών καθώς ο κίνδυνος θερμικής και καρδιαγγειακής καταπόνησης αυξάνεται δραματικά καθώς οι θερμοκρασίες σώματος των αθλητών μπορεί να ξεπεράσουν ακόμα και τους 40-41°C. Παρόλο που η FIFA έχει θεσπίσει την εφαρμογή cooling breaks (για ψύξη σώματος και ενυδάτωση) και τα επιτελεία των ομάδων θα προσπαθήσουν να έχουν προνοήσει με εγκλιματισμό των παικτών στις συνθήκες που θα έρθουν αντιμέτωποι, αυξάνεται η φωνή επιστημόνων με ανοικτή επιστολής προς τη FIFA για τη λήψη δραστικών μέτρων, όπως:
Αναβολή ή μεταφορά αγώνων όταν ο δείκτης WBGT (δείκτης θερμικού κινδύνου) υπερβαίνει τους 28°C. Ακόμη κι αν οι επαγγελματίες αθλητές έχουν μεγαλύτερη αντοχή από τον γενικό πληθυσμό, το όριο ασφαλείας των 32°C WBGT για δραστηριότητες που περιλαμβάνουν τρέξιμο δεν μπορεί να δικαιολογηθεί. Για να γίνει αντιληπτό πόσο ακραία είναι μια τιμή WBGT στους 32°C: θερμοκρασία αέρα 45°C με σχετική υγρασία 20% αντιστοιχεί σε WBGT περίπου 31,9°C (χωρίς άμεση ηλιακή ακτινοβολία και με άνεμο 1 m/s).
Μεγαλύτερα διαλείμματα ψύξης, διάρκειας τουλάχιστον 6 λεπτών.
Βελτιωμένες υποδομές ψύξης για τους παίκτες.
Τακτική επικαιροποίηση των κατευθυντήριων οδηγιών βάσει των πιο πρόσφατων επιστημονικών δεδομένων.
Ας ελπίσουμε ότι η υγεία και η ασφάλεια των αθλητών θα είναι αδιαπραγμάτευτη και οι μόνες συγκινήσεις θα είναι αυτές που θα προσδίδει το σκορ του εκάστοτε αγώνα…
Παναγιώτης Μηλιώτης MSc, PhD
Διδάκτωρ Περιβαλλοντικής Εργοφυσιολογίας, ΕΚΠΑ
*Ο Παναγιώτης Μηλιώτης διαθέτει εξειδίκευση σε αξιολογήσεις φυσικής κατάστασης και στον έλεγχο προπονητικού φορτίου αθλητών ελίτ επιπέδου. Έχει πολυετή εμπειρία ως γυμναστής σε αθλητές ελίτ, καθώς και σε υπεύθυνες θέσεις όπως αυτή του εργοφυσιολόγου σε ΚΑΕ & ΠΑΕ (Εθνικός Πειραιώς, Ακαδημία ΠΑΕ ΑΕΚ, Ηλυσιακός, Ακαδημία μπάσκετ ΚΑΕ Παναθηναϊκός). Το διδακτορικό - ερευνητικό του ενδιαφέρον, εξετάζει πως οι ακραίες περιβαλλοντικές συνθήκες επηρεάζουν την ανθρώπινη απόδοση, με έμφαση στους μηχανισμούς κόπωσης. Εξειδικεύεται στη φυσιολογία της άσκησης σε στρεσογόνα περιβάλλοντα και στη βελτιστοποίηση της απόδοσης.
Παράλληλα, είναι συνιδρυτής της ReHabit, www.rehabit.gr
