Ειδικότερα, οι παραβάσεις αφορούν στους κανόνες συντήρησης των τρένων, με την απόφαση να λαμβάνεται ομόφωνα.
Σύμφωνα με απόφαση της Ολομέλειας της ΡΑΣ (65/2026), που εκδόθηκε στις 10 Αυγούστου 2026, ανοίγει ένα σοβαρό κεφάλαιο σχετικά με τον τρόπο τεκμηρίωσης και εκτέλεσης των εργασιών συντήρησης στο επιβατικό τροχαίο υλικό. Για παραβάσεις που αφορούν τη συντήρηση οχημάτων και τις προβλέψεις του Εκτελεστικού Κανονισμού (ΕΕ) 2019/779, η ΡΑΣ επέβαλε πρόστιμο 100.000 ευρώ στη Hellenic Train. Επιπλέον, επιβλήθηκε δεύτερο πρόστιμο 20.000 ευρώ για παραβάσεις σε τέσσερις διαδικασίες του συστήματος συντήρησης τροχαίου υλικού της εταιρείας.
Η απόφαση ελήφθη ομόφωνα στη συνεδρίαση της 3ης Αυγούστου 2026 και αφορά απαιτήσεις ασφαλείας για τη συντήρηση καθισμάτων επιβατικών βαγονιών, την πιστοποίηση των υλικών, τη δυνατότητα εντοπισμού των υλικών ανά όχημα, αλλά και τη διαχείριση εργασιών που η Hellenic Train ανέθεσε σε εξωτερικούς προμηθευτές. Η ΡΑΣ χαρακτηρίζει τις παραβάσεις ως άμεσα συνδεδεμένες με τους κανόνες ασφάλειας του σιδηροδρομικού συστήματος, επισημαίνοντας πως η έλλειψη ιχνηλασιμότητας θέτει τη λειτουργία του σε «επισφαλή θέση».
Σύμφωνα με το σκεπτικό της απόφασης, διαπιστώθηκαν παραβάσεις διατάξεων της ελληνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας σχετικά με τη συντήρηση οχημάτων, τις υποχρεώσεις των εμπλεκόμενων στη διαδικασία και την εξωτερική ανάθεση λειτουργιών συντήρησης. Παράλληλα, εντοπίστηκαν παραβάσεις σε διαδικασίες του συστήματος συντήρησης τροχαίου υλικού της Hellenic Train, όπως στην έκδοση κανόνων ασφαλείας, την αξιολόγηση προμηθευτών, τη διαχείριση του τεχνικού φακέλου συντήρησης και το πλαίσιο λειτουργίας του συστήματος.
Ιδιαίτερη σημασία δόθηκε στην ιχνηλασιμότητα των εγγράφων ασφαλείας των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν για τη συντήρηση των μισθωμένων επιβαταμαξών. Η απαιτούμενη ιχνηλασιμότητα για το σύνολο των υλικών δεν τεκμηριώθηκε επαρκώς, ενώ δεν τηρήθηκαν πλήρως οι διατάξεις για καθίσματα και πυροπροστασία στο πλαίσιο των Προγραμματικών Συμβάσεων 41α και 41β.
Η έρευνα εστίασε σε τέσσερις συμβάσεις της περιόδου 2021-2023 για επισκευές και προμήθεια υλικών και ανταλλακτικών καθισμάτων, με αντισυμβαλλόμενους τις εταιρείες Global Interior Systems (G.I.S.) IKE και Tennis Craft Interkat. Οι αρχικές προδιαγραφές κατασκευής των επιβαταμαξών προέβλεπαν φλογοεπιβραδυντικό υλικό επένδυσης για τα καθίσματα, σύμφωνα με το πρότυπο UIC 564-2, και συγκεκριμένες απαιτήσεις για τα μη μεταλλικά υλικά. Ωστόσο, στις μεταγενέστερες συμβάσεις συντήρησης, η απαίτηση αυτή δεν αποτυπωνόταν πάντοτε με σαφήνεια, ενώ δεν υπήρχε πάντα ρητός όρος για την προσκόμιση των απαραίτητων πιστοποιητικών.
Η απόφαση αναφέρει αντικαταστάσεις αφρώδους υλικού και fire-blocker σε 5.200 έδρες καθισμάτων, αντίστοιχα υλικά σε 200 πλάτες καθισμάτων, καθώς και εκατοντάδες ακόμη εξαρτήματα καθισμάτων. Δεν κατέστη δυνατό να διασταυρωθεί σε ποιες επιβατάμαξες τοποθετήθηκαν όλα αυτά τα υλικά. Δεν προσκομίστηκαν τα απαραίτητα έγγραφα πιστοποίησης συμμόρφωσης και ιχνηλασιμότητας, εκτός από ένα αναθεωρημένο πιστοποιητικό δοκιμών ευφλεκτότητας του IFS Laboratories Limited.
Κεντρικό σημείο της αντιπαράθεσης αποτέλεσε το πιστοποιητικό δοκιμών ευφλεκτότητας για ύφασμα της Camira Fabrics. Η Hellenic Train υπέβαλε σχετικό πιστοποιητικό, ωστόσο η ΡΑΣ έκρινε ότι αφορούσε μόνο το ύφασμα και όχι το σύνολο του καθίσματος. Δεν προσκομίστηκαν αντίστοιχα πιστοποιητικά πυροπροστασίας για άλλα υλικά, όπως το αφρώδες υλικό και το fire-blocker. Η ΡΑΣ υπογραμμίζει ότι η πιστοποίηση πρέπει να καλύπτει το σύνολο του καθίσματος και όχι μόνο την ταπετσαρία.
Το κύριο ζήτημα, σύμφωνα με τη ΡΑΣ, είναι η ύπαρξη ολοκληρωμένου και ιχνηλάσιμου συστήματος ελέγχου, ώστε να αποδεικνύεται ότι τα υλικά και οι εργασίες πληρούν τις απαιτήσεις ασφαλείας.
Η απόφαση επισημαίνει ότι, ακόμη και όταν οι εργασίες συντήρησης ανατίθενται σε τρίτους, η ευθύνη παραμένει στη Hellenic Train. Βάσει του Εκτελεστικού Κανονισμού (ΕΕ) 2019/779, ο υπεύθυνος για τη συντήρηση φορέας διατηρεί την ευθύνη για το αποτέλεσμα των εργασιών που αναθέτει και οφείλει να διαθέτει σύστημα παρακολούθησης της απόδοσης των συνεργατών του.
Η ΡΑΣ εκτιμά ότι η Hellenic Train όφειλε να διαθέτει διαδικασίες ελέγχου προμηθευτών και εργολάβων, να εξακριβώνει την επάρκειά τους και να διασφαλίζει τεκμηριωμένα συστήματα συντήρησης και διαχείρισης. Πέρα από το πρόστιμο, η απόφαση επιβάλλει στη Hellenic Train σειρά συγκεκριμένων υποχρεώσεων. Η εταιρεία καλείται να συμμορφωθεί με τη Σύσταση Ασφαλείας 2025-RL01-018 του ΕΟΔΑΣΑΑΜ και να ολοκληρώσει εντός τριών μηνών τις τρέχουσες δράσεις του σχεδίου που έχει υποβάλει στη ΡΑΣ.
Επιπλέον, μέσα σε έναν μήνα οφείλει να καταθέσει έκθεση προόδου για τις ενέργειες που έχουν πραγματοποιηθεί. Η Hellenic Train υποχρεούται να διασφαλίζει την ιχνηλασιμότητα όλων των πληροφοριών που σχετίζονται με τη συντήρηση και να προσκομίσει στη ΡΑΣ βελτιωμένη διαδικασία ιχνηλασιμότητας για τη συντήρηση των καθισμάτων και τα χρησιμοποιούμενα υλικά. Ζητείται επίσης η άμεση εφαρμογή μέτρων για την ενίσχυση της πυρασφάλειας των συρμών και της κουλτούρας ασφαλείας στο προσωπικό και στους επιβάτες, με υποβολή σχεδίου δράσης εντός ενός μήνα.
Η απόφαση της ΡΑΣ αφιερώνει ιδιαίτερο κεφάλαιο στην πυρασφάλεια. Η εταιρεία υποχρεώνεται να λάβει άμεσα μέτρα για την ενίσχυση της πυρασφάλειας των συρμών και την καλλιέργεια ασφαλούς κουλτούρας. Στα μέτρα άμεσης εφαρμογής περιλαμβάνονται η απομάκρυνση μη κρίσιμων υλικών από τους συρμούς, η προσθήκη πυροσβεστήρων, η έκτακτη συντήρηση μέσων ασφαλείας, η εκπαίδευση του προσωπικού και η μείωση των διαστημάτων επιθεώρησης του τροχαίου υλικού.
Μεσοπρόθεσμα, προβλέπεται η αντικατάσταση καθισμάτων και εσωτερικού εξοπλισμού βαγονιών, καθώς και εκσυγχρονισμός συστημάτων φωνητικών ανακοινώσεων, κλιματισμού, εξαερισμού και αναγγελίας κινδύνου. Ειδικά για τα καθίσματα, η αντικατάστασή τους με νέα σύμφωνα με το πρότυπο EN 45545 θεωρείται συμβατή με τη Σύσταση Ασφαλείας 2025-RL01-018 του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, που εκδόθηκε μετά τη διερεύνηση του δυστυχήματος στα Τέμπη.
Η ΡΑΣ διευκρινίζει ότι άφησε εκτός αξιολόγησης ισχυρισμούς σχετικά με το τροχαίο υλικό της IC62, καθώς αυτά ανήκουν στην αρμοδιότητα του ΕΟΔΑΣΑΑΜ. Οι προδιαγραφές πυρασφάλειας που εξετάζονται αφορούν την προστασία από πυρκαγιά κατά τη συνήθη λειτουργία και όχι σε περίπτωση σύγκρουσης τρένων.
Η εταιρεία υποχρεούται να ενημερώνει τη ΡΑΣ για εξωτερικές αναθέσεις λειτουργιών συντήρησης και να αποδεικνύει τη συμμόρφωσή της με τις σχετικές απαιτήσεις. Η ΡΑΣ προειδοποιεί ότι μπορεί να επιβάλει νέα πρόστιμα ή άλλα μέτρα, εάν διαπιστωθεί συνέχιση παραβάσεων ή μη συμμόρφωση με τα προβλεπόμενα.
Πηγή: Ethnos.gr
