Ακολούθησε μία από τις πιο αιματηρές επιχειρήσεις των τελευταίων μηνών της Κατοχής στην Αθήνα: Κάτοικοι συγκεντρώθηκαν με τη βία, δεκάδες εκτελέστηκαν και χιλιάδες οδηγήθηκαν ως όμηροι στο Χαϊδάρι.
Η Κοκκινιά ήταν τότε ένας μεγάλος προσφυγικός και εργατικός συνοικισμός, με ισχυρή παρουσία του ΕΑΜ και έντονη αντιστασιακή δράση. Μόλις πέντε μήνες νωρίτερα, τον Μάρτιο του 1944, είχαν σημειωθεί σφοδρές συγκρούσεις εκεί ανάμεσα στον ΕΛΑΣ και τις κατοχικές και συνεργαζόμενες ελληνικές δυνάμεις.
Νωρίς το πρωί, οι άνδρες της συνοικίας, περίπου 15 έως 60 ετών, διατάχθηκαν να συγκεντρωθούν στην πλατεία της Οσίας Ξένης. Εκεί, κουκουλοφόροι καταδότες περνούσαν ανάμεσά τους και υπεδείκνυαν ανθρώπους που θεωρούσαν μέλη ή υποστηρικτές της Αντίστασης. «Όποιον έδειχναν τον έπαιρναν για εκτέλεση στη μάντρα», θυμόταν ο αντιστασιακός Δημήτρης Μαυράκης, σε μαρτυρία που έχει καταγραφεί στο βιβλίο του Νάσου Μπράτσου «Εργατικές Ιστορίες».
Στη λεγόμενη Μάντρα της Κοκκινιάς, στον χώρο παλιού ταπητουργείου κοντά στην πλατεία, εκτελέστηκαν περίπου 75 άνθρωποι, ανάμεσά τους και γυναίκες. Παράλληλα, εκτελέσεις πραγματοποιήθηκαν και σε άλλα σημεία της περιοχής, ενώ σπίτια πυρπολήθηκαν και κάτοικοι σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια ερευνών και συγκρούσεων.
Ο ακριβής συνολικός αριθμός των νεκρών διαφέρει ανάλογα με την ιστορική πηγή. Ο Δήμος Νίκαιας–Αγίου Ιωάννη Ρέντη αναφέρει περίπου 300 νεκρούς συνολικά σε διάφορα σημεία της πόλης, ενώ άλλες μαρτυρίες και μελέτες δίνουν διαφορετικούς αριθμούς. Για τον λόγο αυτό, υπάρχει διάκριση ανάμεσα στους εκτελεσμένους στη Μάντρα και στο σύνολο των θυμάτων της ημέρας.
Χιλιάδες άνδρες συνελήφθησαν και οδηγήθηκαν στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Χαϊδαρίου. Από εκεί, αρκετοί μεταφέρθηκαν αργότερα σε στρατόπεδα και χώρους καταναγκαστικής εργασίας στη ναζιστική Γερμανία.
Το Μπλόκο της Κοκκινιάς έμεινε ως μία από τις πιο αιματηρές επιχειρήσεις της Κατοχής στην πρωτεύουσα και ως χαρακτηριστικό παράδειγμα της συνεργασίας των γερμανικών δυνάμεων με τα Τάγματα Ασφαλείας. Η Μάντρα του Μπλόκου διατηρείται σήμερα ως τόπος ιστορικής μνήμης για τα θύματα της 17ης Αυγούστου 1944.
Πηγή: newsbeast.gr
