Θα μπορούσα να ξεκινήσω από τον Τζολάκη. Από τους οκτώ βαθμούς. Από το γεγονός ότι η Ελλάδα έχει παίξει τέσσερα ματς σε όμιλο με Γερμανία, Ολλανδία και Σερβία και ακόμη ψάχνει ποιος θα την κερδίσει.
Θα ξεκινήσω όμως από μια φάση που κράτησε μερικά δευτερόλεπτα. 32ο λεπτό στην Τούμπα. Ο Μπίσοφ κερδίζει την μπάλα στη μεσαία γραμμή, η Γερμανία ξεδιπλώνεται, ο Μπούρκαρντ σκοράρει και το γήπεδο παγώνει.
Μισό λεπτό. Η φάση γυρίζει πίσω. VAR, χέρι του Μπίσοφ στην αρχή της επίθεσης, το γκολ ακυρώνεται και εκεί ακριβώς σκέφτεσαι κάτι που ξεπερνάει το σφύριγμα αυτό καθαυτό.
Αυτή την Ελλάδα την υπολογίζουν πια.
Για να τα λέμε όλα, η απόφαση ήταν σωστή. Καμία χάρη, κανένα δώρο. Η παράβαση υπήρχε και το VAR έκανε τη δουλειά του.
Όμως η εικόνα έχει τον συμβολισμό της. Η Ελλάδα επέστρεψε στο ευρωπαϊκό κάδρο, παίζει στη League A, απέναντι στους καλύτερους, μαζεύει βαθμούς και κάθε λεπτομέρεια των αγώνων της έχει βάρος.
Κάποτε ήμασταν το ματς που ο μεγάλος σημείωνε με στυλό δίπλα «τρεις βαθμοί». Τώρα πρέπει πρώτα να μας κερδίσει.
Τέσσερα ματς, καμία ήττα
Λοιπόν, ας δούμε τι έχει συμβεί μέσα σε λίγες μέρες. Νίκη 2-1 στη Σερβία με ανατροπή. Νίκη 1-0 στη Γερμανία. 2-2 με την Ολλανδία στην Τούμπα, 0-0 ξανά με τη Γερμανία στο ίδιο γήπεδο.
Οκτώ βαθμοί. Αήττητη. Η Ελλάδα έχει ήδη εξασφαλίσει τουλάχιστον την τρίτη θέση και μαζί την παρουσία της στο πρώτο γκρουπ δυναμικότητας στην κλήρωση των προκριματικών του Euro 2028. Και στις δύο τελευταίες αγωνιστικές ψάχνει μία νίκη για να σφραγίσει την παρουσία της στα προημιτελικά του Nations League.
Η χρυσή γενιά αρχίζει να γίνεται ατόφιο χρυσάφι.
Ως που θα φτάσει αυτή τη φουρνιά; Τζολάκης, Μαυροπανος, Καρέτσας, Τζόλης, Παυλίδης, Ιωαννίδης και τα άλλα παιδιά. Ποδοσφαιριστές που ψήνονται σε μεγάλα ευρωπαϊκά γήπεδα. Το ταλέντο ήταν εκεί πάντα, τώρα όμως προστίθεται το δύσκολο κομμάτι, η προσωπικότητα. Τι σημαίνει αυτό; Ότι η χρυσή γενιά αρχίζει να γίνεται ατόφιο χρυσάφι.
Και ναι, όπως το βλέπω εγώ, είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα έχει τόσους πολλούς παίκτες που μπορούν να συγκαταλέγονται «ανάμεσα στους καλύτερους της Ευρώπης».
Έμαθε να τρώει και ξύλο
Βεβαίως, για να τα λέμε όλα, οι Γερμανοί στην Τούμπα ήταν καλύτεροι. Μας πίεσαν, δημιούργησαν ευκαιρίες και ο Τζολάκης έκανε βραδιά μεγάλου τερματοφύλακα, βασικά μας έδειξε γιατί είναι ένας από τους καλύτερους της Ευρώπης.
Εδώ βρίσκεται όμως μία ακόμη κατάκτηση αυτής της ομάδας. Έμαθε να τρώει και ποδοσφαιρικό ξύλο χωρίς να πέφτει κάτω.
Δεν θα είναι κάθε βράδυ Σερβία και δεν θα κυλάει πάντα η μπάλα όπως θέλουμε. Στη League A βρίσκονται ομάδες που μπορούν να σε στριμώξουν άγρια, όπως χθες η ομάδα του Κλοπ.
Αλλά εκεί φαίνεται και πόσο έχει μεγαλώσει ένα σύνολο. Η Ελλάδα άντεξε το πρώτο ημίχρονο με έναν εκπληκτικό Τζολάκη και στην ανάπαυλα ο Γιοβάνοβιτς διόρθωσε πράγματα. Οι αλλαγές βοήθησαν, ο Ανδρούτσος μπήκε καλά, το κέντρο ισορρόπησε και η Γερμανία σταμάτησε να βρίσκει τους ίδιους διαδρόμους.
Είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα έχει τόσους πολλούς παίκτες που μπορούν να συγκαταλέγονται «ανάμεσα στους καλύτερους της Ευρώπης».
Ο Ιβάν είχε αργήσει να αντιδράσει απέναντι στην Ολλανδία και το πληρώσαμε. Τρεις ημέρες μετά διάβασε το πρόβλημα και το διόρθωσε.
Έτσι μεγαλώνουν και οι ομάδες και οι προπονητές τους. Δεν γίναμε Ισπανία και ευτυχώς κανείς δεν χρειάζεται να μας πουλήσει τέτοιο παραμύθι. Αυτό που γίναμε είναι πολύ πιο χειροπιαστό, είναι ομάδα που πρέπει να τη σκοτώσεις ποδοσφαιρικά για να πέσει.
«Κόουτς, άσε με μέσα»
Και μετά είναι ο Μαυροπάνος. Έχει ενοχλήσεις, ο Γιοβάνοβιτς αποφασίζει να τον προστατεύσει και βάζει τον Ρέτσο. Ο Μαυροπάνος αντιδρά. Θέλει να συνεχίσει. Εκνευρίζεται. Λάθος αντίδραση προς τον προπονητή. Ο ίδιος το κατάλαβε και μετά ζήτησε συγγνώμη.
Μέχρι εδώ, ok. Πίσω από τον εκνευρισμό όμως κρύβεται και μια εικόνα που μου αρέσει για αυτή την ομάδα. Ένας παίκτης που το σώμα του τού λέει «ως εδώ» και μέσα του φωνάζει «Κόουτς, άσε με μέσα».
Αυταπάρνηση. Κάψα κι επιθυμία μαζί να μη φύγει από τη μάχη. Ετσι ακριβώς χτίζονται τα αποδυτήρια.
Η Τούμπα ξαναγέμισε για την Ελλάδα
Και βέβαια υπάρχει και η εικόνα της εξέδρας. Γεμάτη Τούμπα, φωνή, παλμός. Μια βραδιά της Γαλανόλευκης που έμοιαζε ξανά με γεγονός. Περάσαμε χρόνια που η σχέση του κόσμου με την Ελλάδα είχε παγώσει. Έπαιζε η ομάδα και πολλές φορές περνούσε σχεδόν απαρατήρητη.
Τώρα περιμένεις το επόμενο παιχνίδι. Κι αυτό ίσως είναι από τα μεγαλύτερα παράσημα του Γιοβάνοβιτς και αυτών των παιδιών. Έκαναν ξανά τη Γαλανόλευκη υπόθεση όλων μας. Ο Ιβάν έχει κάνει λάθη, θα κάνει κι άλλα. Θα τον κρίνουμε όταν πρέπει και θα του πιστώνουμε όσα του ανήκουν.
Το σημαντικότερο όμως βρίσκεται μπροστά στα μάτια μας. Εχει φτιάξει ένα σύνολο που πιστεύει στον εαυτό του, τον εμπιστεύεται και πηγαίνει στα μεγάλα παιχνίδια με την αίσθηση ότι έχει δουλειά να κάνει.
Τώρα αρχίζουν τα πολύ ωραία
13 Νοεμβρίου στην Ολλανδία. Τρεις ημέρες αργότερα, Σερβία στο Πανθεσσαλικό. Μία νίκη και η Ελλάδα βρίσκεται στα προημιτελικά του Nations League. Ναι, η Ελλάδα έχει δρόμο μπροστά της. Θα κάνει κακά παιχνίδια, θα χάσει κάποια στιγμή, θα βρει αντιπάλους που θα της δείξουν πόσα ακόμη πρέπει να μάθει.
Αλλά πλέον βρίσκεται εκεί. Στο κάδρο. Στην κουβέντα. Ανερχόμενη δύναμη της Ευρώπης και την επόμενη φορά που κάποιος μεγάλος θα δει «Ελλάδα» απέναντί του, δύσκολα θα βάλει το... τριάρι δίπλα με στυλό. Θα πάρει μολύβι...
ΥΓ. Για δεύτερο συνεχόμενο παιχνίδι στην Τούμπα ακούστηκαν αποδοκιμασίες στον εθνικό ύμνο του αντιπάλου. Απαράδεκτο. Τη δική σου ομάδα τη στηρίζεις, τραγουδάς, φωνάζεις, κάνεις το γήπεδο καμίνι. Τον εθνικό ύμνο του άλλου τον σέβεσαι. Η εθνική περηφάνια δεν χρειάζεται ασέβεια για να ακουστεί πιο δυνατά.