Οι νόμοι, η ανάγκη για νομικό πλαίσιο είναι κάτι ελαστικό. Εξελίσσεται και μεταβάλλεται ανάλογα με τις κοινωνικές συνθήκες και τις κοινωνικές εξελίξεις. Η πανδημία του κορωνοϊού είναι κάτι τόσο συγκλονιστικό, κάτι τόσο μοναδικό στην ιστορία, κάτι τόσο πολύπλευρο και πολύπλοκο που αγγίζει τα πάντα. Ακόμα και το νομικό πλαίσιο.
Έβηξες εσκεμμένα μπροστά στο πρόσωπο του διαιτητή ή ενός αντιπάλου; Έφυγες. Κόκκινη κάρτα από του χρόνου στην Premier League! Αυτό όμως είναι η αστεία πλευρά της υπόθεσης. Υπάρχει και το σοβαρό κομμάτι. Εκεί που κρίνονται τα εκατομμύρια.
Δεν ξέρω πόσοι το αντιλήφθηκαν, μα η UEFA προνόησε και έβγαλε από χθες σε δημόσια θέα τους νέους τροποποιημένους κανονισμούς της που θα ισχύσουν για τα προκριματικά του Champions και του Europa League. Όλες, μα όλες, οι διατάξεις αφορούν τον κορωνοϊό. Όλες!
Η ευρωπαϊκή ομοσπονδία προσπάθησε να προβλέψει τα πάντα και να προλάβει ότι μπορεί να προβλεφθεί σε ότι αφορά τα παιχνίδια που έρχονται. Ο στόχος της είναι ένας. Να μην υπάρξουν αναβολές, αστερίσκοι, παύλες, κωλυσιεργίες. Η UEFA θέλει πάση θυσία να τηρηθεί το αυστηρό χρονοδιάγραμμα, να μην υπάρξει τίποτα που θα καθυστερήσει το φετινό καλαντάρι ούτε μισή μέρα. Όποιος μπορεί θα παίζει και θα προκρίνεται. Όποιος δεν μπορεί θα χάνει 3-0 στα χαρτιά και αντίο. Dura lex, sed lex.
Σε κάποια άρθρα του τροποποιημένου κανονισμού φτάνει να «ποινικοποιείται» ο κορωνοϊός. Έχεις καμιά δεκαριά κρούσματα Covid-19 στην ομάδα σου; Αδιάφορο. Θα παίξεις. Αρκεί να έχεις να δηλώσεις 13 παίκτες. Αν δεν βρίσκεις, έχεις μερικές ημέρες να βρεις. Να τους κάνεις καλά. Αλλιώς, αντίο. Μία επικίνδυνη ατραπός που μπορεί να έχει πολύ περίεργα πλοκάμια και κινητοποιήσει άρρωστα μυαλά.
Το πρόγραμμα των καλοκαιρινών προκριματικών είναι τρομακτικά ιδιαίτερο. Πρωτοφανές. Μονά παιχνίδια. Μονά παιχνίδια ανάμεσα σε ομάδες που εδρεύουν σε χώρες που έχουν πληγεί με πολύ διαφορετικό τρόπο από τον κορωνοϊό. Άλλοι ταξιδιωτικοί περιορισμοί ισχύουν στην Αγγλία κι άλλοι στην Ρωσία. Άλλες κυβερνητικές οδηγίες για τους ταξιδιώτες / τουρίστες ισχύουν στο Ισραήλ, άλλες στην Τουρκία, άλλες στην Αγγλία κι άλλες στο Βέλγιο και την Ολλανδία.
Αλλιώς είναι το Μπέργκαμο τώρα, αλλιώς ήταν πριν από τρεις μήνες και ενδεχομένως αλλιώς θα είναι σε δύο μήνες. Το νομικό περίβλημα της UEFA προσπαθεί να προβλέψει τα πάντα. Όλες τις περιπτώσεις. Κυρίως όμως, προτείνει γρήγορες, ακαριαίες λύσεις σε κάθε πρόβλημα, που μπορεί να προκύψει.
«Δύο ημέρες πριν από κάθε αναμέτρηση η ΟΥΕΦΑ θα δημοσιεύει την λίστα με τους ταξιδιωτικούς περιορισμούς που ισχύουν για κάθε χώρα -για παράδειγμα κλειστά σύνορα και προϋποθέσεις καραντίνας. Οι ομάδες οφείλουν δύο ημέρες πριν από την κάθε αναμέτρηση -μετά από συνεννόηση με την αρμόδια ομοσπονδία τους και τις εθνικές αρχές- να ενημερώσουν γραπτώς την UEFA αν ισχύουν αυτές οι δεσμεύσεις ή αν υπάρχουν επιπλέον μέτρα που έχουν ληφθεί και υφίστανται από τις τοπικές αρχές και οι οποίες ενδέχεται να επηρεάσουν την ομάδα που θα ταξιδέψει. Σε περίπτωση που δεν υπάρξει επιπλέον ενημέρωση από τις ομάδες, τότε οι οδηγίες της UEFA θα είναι δεσμευτικές.
Αν μία ομάδα δεν ενημερώσει τα κεντρικά της UEFA δύο ημέρες πριν από την αναμέτρηση για επιπλέον περιορισμούς που ενδέχεται να επηρεάσουν την οργάνωση της αναμέτρηση και την διεξαγωγή του, τότε η ομάδα που έχει την ευθύνη θα θεωρείται υπεύθυνη για την μη τέλεσή του και θα χάνει το παιχνίδι στα χαρτιά με 3-0».
Με άλλα λόγια, η ευρωπαϊκή ομοσπονδία βάζει τις ομάδες να εγγυώνται για την ασφαλή τέλεση κάθε παιχνιδιού. Οποιαδήποτε αμέλεια, αφηρημάδα σε ότι αφορά την ασφαλή τέλεση του παιχνιδιού θα τιμωρείται πολύ σκληρά.
Τι γίνεται όμως αν σε μία χώρα (ή πόλη) ισχύουν περιορισμοί που καθιστούν απαγορευτική την τέλεση ενός ματς; Η UEFA λέει το εξής: «αν υπάρχουν εθνικοί ή τοπικοί περιορισμοί που στην έδρα της γηπεδούχου ομάδας που επηρεάζουν την φιλοξενούμενη, τότε η γηπεδούχος ομάδες πρέπει να προτείνει μία εναλλακτική, έδρα που πρέπει να είναι σε μία ουδέτερη χώρα (εντός των συνόρων ενός κράτους μέλος της UEFA), όπου η αναμέτρηση θα μπορεί να τελεστεί χωρίς περιορισμούς και για τις δύο ομάδες.
Αν η γηπεδούχος αποτύχει να προτείνει μία εναλλακτική έδρα που να είναι εφικτή ως λύση. τότε η συγκεκριμένη ομάδα θα θεωρείται υπεύθυνη για την μη τέλεση του ματς και θα χάνει το παιχνίδι στα χαρτιά με σκορ 3-0».
Τι γίνεται όμως αν οι περιορισμοί υπάρχουν για την φιλοξενούμενη ομάδα και καθιστούν απαγορευτικό το ταξίδι της στην έδρα της γηπεδούχου ομάδας; «Αν οι περιορισμοί σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο επηρεάζουν την δυνατότητα της φιλοξενούμενης ομάδας να ταξιδέψει ή να επιστρέψει στην έδρα της μετά το παιχνίδι, τότε η γηπεδούχους πρέπει να προτείνει μία εναλλακτική έδρα που θα είναι σε ουδέτερη χώρα (εντός των συνόρων χώρας μέλους της UEFA) που θα επιτρέπει την διεξαγωγή της αναμέτρησης, χωρίς να υπάρχουν προβλήματα στο ταξίδι της φιλοξενούμενης ομάδας. Αν δεν τα καταφέρει, τότε η UEFA θα λάβει την οριστική απόφαση για εύρεση ουδέτερης έδρας. Η γηπεδούχος ομάδα θα παραμείνει υπεύθυνη για την διεξαγωγή, αλλά οι δύο ομάδες θα μοιραστούν τα λειτουργικά κόστη σε ίσα μέρη. Αν οποιαδήποτε ομάδα αρνηθεί να συμβιβαστεί με τους άνωθεν όρους, τότε θα θεωρείται υπεύθυνη για την μη τέλεση του ματς και θα χάνει το παιχνίδι με 3-0 στα χαρτιά».
Προσέξτε τώρα. Τι θα γίνει άραγε αν μία κυβέρνηση επιβάλλει περιοριστικούς όρους λόγω κορωνοϊού 48 ώρες πριν την τέλεση της αναμέτρησης και αφού έχει εκπνεύσει η προθεσμία που βάζει η UEFA στις ομάδες να ενημερώνουν για τυχόν περιορισμούς; Αν λοιπόν αυτά τα έκτακτα μέτρα απαγορεύουν την τέλεση της αναμέτρησης, τότε η γηπεδούχος ομάδα θα θεωρείται υπεύθυνη για την μη τέλεση και θα χάνει το παιχνίδι με 3-0 στα χαρτιά!
Τι θα γίνει σε περίπτωση που και οι δύο ομάδες ενός ζευγαριού αρνηθούν ή δεν έχουν την δυνατότητα να αγωνιστούν σε μία αναμέτρηση; Αμφότερες θα αποκλείονται, χωρίς πολλά - πολλά.
Τέλος η UEFA τονίζει ότι είναι αποκλειστικά υπεύθυνη για την έγκριση της έδρας για οποιοδήποτε παιχνίδι και ξεκαθαρίζει ρητά ότι έχει το δικαίωμα να ορίσει εναλλακτική έδρα δικής της προτίμησης για οποιοδήποτε παιχνίδι, αν υφίσταται λόγος. Και οι αποφάσεις της είναι τελεσίδικές!
Το πιο σημαντικό (και ενδιαφέρον) σημείο των νέων τροποποιημένων κανονισμών αφορά το ενδεχόμενο θετικών κρουσμάτων κορωνοϊού σε κάποια από τις δύο ομάδες. Κάτι που με τα σημερινά δεδομένα φαντάζει από πολύ πιθανό έως σίγουρο.
«Αν ένας ή περισσότεροι παίκτες ή άτομα της αποστολής μιας ομάδας δώσουν θετικό δείγμα του ιού Covid-19 στα απαιτούμενα τεστ της UEFA με την ονομασία Return to Play Protocol, το παιχνίδι θα διεξαχθεί κανονικά, όπως είχε οριστεί, εκτός αν οι εθνικές / τοπικές αρχές της μίας ή και των δύο ομάδων ή της χώρας που θα διεξαχθεί το ματς (αν μιλάμε για ουδέτερη χώρα) απαιτήσουν ένα μεγαλύτερο μέρος της ομάδας (ή ολόκληρη) να τεθεί σε καραντίνα. Αν μία ομάδα έχει διαθέσιμους ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ 13 παίκτες της List A (ανάμεσα τους τουλάχιστον ένας τερματοφύλακας), τότε η αναμέτρηση θα διεξαχθεί κανονικά την ορισθείσα ώρα.
Αν υπάρχουν διαθέσιμοι λιγότεροι από 13 παίκτες της List A ή δεν υπάρχει διαθέσιμος τερματοφύλακας, τότε η UEFA έχει την δυνατότητα να ορίσει μία άλλη ημερομηνία πάντα στα όρια που θέτει η παράγραφος ι. 3.1 (σ.σ. θα μιλήσουμε αργότερα για τα χρονικά όρια) αρκεί η αρμόδια αρχή να επιβεβαιώσει με νέα τέστ ότι υπάρχουν 13 διαθέσιμοι παίκτες (ανάμεσα τους ένας τερματοφύλακας) για να συμμετάσχουν στο ματς.
Εναλλακτικά, η ομάδα μπορεί να χρησιμοποιήσει ποδοσφαιριστές, που δεν έχουν δηλωθεί στην UEFA στις ορισθείσες ημερομηνίες αρκεί αυτοί οι παίκτες: (ι) να να έχουν δηλωθεί στην εθνική ομοσπονδία ότι έχουν δικαίωμα συμμετοχής στις εγχώριες διοργανώσεις με την υπάρχουσα νομοθεσία τους (ιι) έχουν διαγνωστεί αρνητικοί στο τεστ της UEFA Return to Play Protocol.
Αν δεν είναι εφικτό να διεξαχθεί η αναμέτρηση εντός των εναλλακτικών χρονικών ορίων που θέτει η UEFA στην παράγραφο Ι.3.1 τότε η ομάδα που δεν θα είναι σε θέση να αγωνιστεί, θα θεωρείται υπεύθυνη για την μη διεξαγωγή του ματς και θα χάνει το παιχνίδι στα χαρτιά με 3-0».
Πάμε τώρα να δούμε τα χρονικά όρια που μπορεί να μετατεθεί μία αναμέτρηση. Η UEFA μπορεί να ορίσει εναλλακτική ημερομηνία τέλεσης παιχνίδια της προκριματικής φάσης ή των πλέι-οφ αν αυτό μπορεί να εγγυηθεί την ασφαλή τέλεσή του και δεν επηρεάζει τον ορισμό των επόμενων αναμετρήσεων της διοργάνωσης. Με άλλα λόγια οι αναμετρήσεις δεν μπορούν να οριστούν αργότερα από αυτές τις ημερομηνίας:
(ι) 1ος προκριματικός Champions League: 21 Αυγούστου 2020
(ιι) 2ος προκριματικός Champions League: 11 Σεπτεμβρίου 2020
(ιιι) 3ος προκριματικός Champions League: 18 Σεπτεμβρίου 2020
(ιv) 1ος αγώνας πλέι-οφ Champions League: 25 Σεπτεμβρίου 2020
(v) 2ος αγώνας πλέι-οφ Champions League: 1η Οκτωβρίου 2020
(vι) 1ος προκριματικός Europa League: 12 Σεπτεμβρίου 2020
(vιi) 2ος προκριματικός Europa League: 19 Σεπτεμβρίου 2020
(vιii) 3ος προκριματικός Europa League: 26 Σεπτεμβρίου 2020
(ιx) Πλέι-οφ Europa League: 2 Οκτωβρίου 2020
Ας το κάνουμε πιο λιανά. Πλέον η UEFA λέει ξεκάθαρα ότι δεν ενδιαφέρεται αν μία ομάδα είχε την ατυχία ή την αβλεψία να έχει κρούσματα κορωνοϊού. Τα θεωρεί ως τραυματισμούς. Και λέει πως από την στιγμή που έχει 13 διαθέσιμους παίκτες, είναι υποχρεωμένη να παίξει. Κι αν δεν τα καταφέρει έχει μία ή δύο μέρες να τους βρει. Αλλιώς, αποκλείεται! Ας πρόσεχε.
Όλο αυτό λοιπόν ενδέχεται να δημιουργήσει μία σειρά από συνωμοσιολογικές σκέψεις. Διότι, τα λεφτά από τα μπόνους της UEFA είναι πολλά και γίνονται ακόμα πιο σημαντικά σε μία περίοδο οικονομικής ύφεσης για όλους τους συλλόγους.
Με τα νέα μέτρα δημιουργείται η αίσθηση πως όποια ομάδα έχει μαζικά κρούσματα κορωνοϊού, καταστράφηκε. Κι άντε, στο σπίτι σου, στην πόλη σου, στην έδρα σου μπορείς να ελέγξεις τα μέτρα ασφαλείας, τα πρωτόκολλα, όλα.
Τι γίνεται για τις ομάδες που θα βρίσκονται μακριά από την χώρα τους; Πόσο ασφαλείς θα νιώθουν; Πόσο ευάλωτα μπορεί να είναι τα μέλη της αποστολής τους σε οποιοδήποτε εξωτερικό κίνδυνο μετάδοσης (ηθελημένο ή μη); Τι διεστραμμένες σκέψεις μπορεί να αφυπνίσει μία τέτοια νομική θέσπιση;
Έχω την αίσθηση πως όλες οι αποστολές των ομάδων που θα ταξιδεύουν μακριά από την έδρα τους για καλοκαιρινά παιχνίδια ευρωπαϊκών προκριματικών δεν θα ξεμυτίζουν από τα δωμάτια τους υπό τον φόβο δολιοφθοράς. Θα ζουν με τον φόβο. Θα τρέμουν το παραμικρό. Διότι, καθίστανται αυτές υπεύθυνες για την υγεία των παικτών τους, παρότι είναι κάτι που δεν θα μπορούν να ελέγξουν απόλυτα. Φαντάζομαι πως όλοι φαντάζονται τι μπορεί να δημιουργήσει αυτό.
Τι θα γίνει αν ένας διαιτητής ή ένας βοηθός βρεθεί θετικός στον κορωνοϊό; Εκεί τα πράγματα γίνονται ακόμα πιο… ιδιαίτερα: «Αν οποιοδήποτε μέλος της ορισθείσας διαιτητικής ομάδας για μία αναμέτρηση δώσει θετικό δείγμα για τον Covid-19, η UEFA μπορεί κατ’ εξαίρεση να ορίσει αντικαταστάτη οι οποίοι (ι) μπορεί να είναι ίδιας εθνικότητας με κάποια από τις ομάδες (ιι) να μην βρίσκεται στην λίστα της UEFA.
Θα έχει ενδιαφέρον να δούμε έναν Έλληνα να σφυρίζει ξαφνικά ελληνική ομάδα στα κύπελλα Ευρώπης. Ή μία ελληνική ομάδα να παίζει εκτός έδρας απέναντι σε έναν διαιτητή από την χώρα της γηπεδούχου! Όλα αυτά είναι πια μέσα στην σφαίρα του εφικτού.
H UEFA θέλησε να πάρει προνοητικά μέτρα για να προβλέψει κάθε ενδεχόμενο. Από την πρώτη ματιά όμως το νέο νομικό πλαίσιο αφήνει εμφανή «παραθυράκια» σε όσους πονηρούς σκέφτονται να εκμεταλλευτούν τον κορωνοϊό για να αλλοιώσουν (με νόμιμο τρόπο) τις συνθήκες διεξαγωγής ενός παιχνιδιού. Ας ελπίσουμε ότι αυτό θα μείνει μόνο ως άρρωστη σκέψη στα μυαλά κάποιων και όχι ως πραγματικότητα. Μακάρι ο κορωνοϊός να μην «εργαλειοποιηθεί» για να μολύνει το ποδόσφαιρο με τρόπο ανεπανόρθωτο…
