Έπειτα από την ήττα 3-2 του Ολυμπιακού στην Τούμπα από τον ΠΑΟΚ, ο Παναθηναϊκός της περιόδου 1963-64 παραμένει η μοναδική ελληνική ομάδα σε επίπεδο Α΄ Εθνικής, η οποία έχει τερματίσει αήττητη σε μία ολόκληρη περίοδο, σε πρωτάθλημα και Κύπελλο Ελλάδας.
Στην πέμπτη χρονικά διοργάνωση της Α΄ Εθνικής Κατηγορίας, οι «πράσινοι» του Στιέπαν Μπόμπεκ ξέχασαν πραγματικά τι σημαίνει ήττα, κατακτώντας το πρωτάθλημα με 24 νίκες και 6 ισοπαλίες, όντας ο πρώτος σύλλογος στη χώρα μας που πετυχαίνει κάτι τέτοιο (και ο μοναδικός έως πέρυσι, όταν το αήττητο ρεκόρ του ισοφαρίστηκε από τον ΠΑΟΚ). Σε αντίθεση με τον «Δικέφαλο του Βορρά», όμως, ο οποίος ηττήθηκε από Παναχαϊκή και Πανιώνιο για το θεσμό του Κυπέλλου, ο αθηναϊκός σύλλογος κατόρθωσε να ολοκληρώσει αήττητος τις υποχρεώσεις του και για τη δεύτερη τη τάξει εγχώρια διοργάνωση (τρεις νίκες απέναντι σε Ελπίδα Δράμας, Άρη και Βύζαντα Μεγάρων και μία ισοπαλία 1-1 με τον Ολυμπιακό, στο αλήστου μνημης ματς της Λεωφόρου Αλεξάνδρας που διακόπηκε λόγω υποψιών των φιλάθλων των δύο ομάδων για «σικέ» παιχνίδι).
«Παναθηναϊκέ, Παναθηναϊκέ,
όπου κι να παν' οι παίκται σου γυρίζουν νικηταί,
στολίζεις την Ελλάδα, μεγάλη μου ομάδα,
αήττητος ως τώρα, ετίμησες τη χώρα...», τραγούδησε το 1965 ο Νίκος Καράτζης, με τον αθάνατο Νίκο Ξυλούρη να σιγοντάρει, συνοδεία της θρυλικής λύρας του.
Ο Σύλλογος Μεγάλος, μπορεί να μην είχε την ευκαιρία να αποδείξει και στους Ευρωπαίους πόσο δυσκολοκατάβλητος ήταν, καθώς δεν είχε δικαίωμα συμμετοχής στις διεθνείς διοργανώσεις (την προηγούμενη περίοδο είχε απωλέσει το πρωτάθλημα από την ΑΕΚ σε αγώνα μπαράζ, ενώ Κυπελλούχος είχε αναδειχθεί ο Ολυμπιακός - σημ.: το Κύπελλο ΟΥΕΦΑ δεν είχε ακόμα θεσπιστεί), παρ' όλα αυτά, δεν αντίκρισε την ήττα ούτε στους πέντε διεθνείς φιλικούς αγώνες που έδωσε, απέναντι στην Σίμσον από το Ισραήλ (8-3), τη σουηδική Γκέτεμποργκ (2-0), τη Σαν Λορέντσο της Αργεντινής (4-1), τη ρουμανική Προγκρέσουλ (1-0) και τη Ραπίντ Βιέννης (1-1).
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Γιουγκοσλάβος τεχνικός του Τριφυλλιού, Στιέπαν Μπόμπεκ, προερχόμενος και αυτός -όπως και ο Ζέλικο Ομπράντοβιτς- από την Παρτίζαν Βελιγραδίου, θεωρείται ο άνθρωπος που εισήγαγε το περίφημο σύστημα 4-3-3, προτού αυτό διαδοθεί ευρέως στον πλανήτη, με τα αποτελέσματα του να αποτυπώνονται ανάγλυφα και σε αριθμούς, αλλά και σε θέαμα, το οποίο πρόσφεραν αφειδώς οι «λεβέντες του Παναθηναϊκού».
ΥΓ.: «Με Παπαεμμανουήλ / που ειν' το πόδι του χρυσάφι / ο Παναθηναϊκός / ένδοξες σελίδες γράφει». Το παρόν κείμενο είναι αφιερωμένο στη μνήμη του Ανδρέα Παπαεμμανουήλ. Πρώτος σκόρερ των «πράσινων», το 1959, το 1960 και το 1961, πρώτος χρονικά σκόρερ του Τριφυλλιού στην Ευρώπη, πρώτος και μοναδικός ποδοσφαιριστής ο οποίος πέτυχε χατ-τρικ σε αγώνα πρωταθλήματος απέναντι στον Ολυμπιακό, στη νίκη 4-1 στο «Γ. Καραϊσκάκης», στις 24 Ιουλίου 1960). Χθες, ο «Παπακανόνης» κηδεύτηκε με τη σημαία του Παναθηναϊκού να συνοδεύει το φέρετρό του. Αν το τριφύλλι σκεπάζει την τελευταία σου κατοικία, σημαίνει ότι κάτι έκανες καλά. Αθάνατος...
